микрозаймы

19 september 2010

Wens bewoners: herinneringsteken voor Crues Cule in Witharen

Categorie: Harry Woertink.    2.262 keer gelezen.

WITHAREN- Met een herinneringsteken moet de geschiedenis van de Crues Cule in Witharen levend worden gehouden. Dat vinden de bewoners van de Ommer buurtschap Witharen.

  Foto’s: Harry Woertink / HKO
Jan van der Veen heeft al een voorproefje gemaakt van de bedoelde grenspaal.Op deze plek zou een dergelijk herinneringspunt moeten komen. Hier liep immers precies de grens tussen de beide Marken.

Zij vonden de werkgroep boerderij en veldnamen van de Historische Kring Ommen (HKO) bereid dit plan verder uit te werken. Het blijvend historisch monument moet komen op de plek aan de Witharenweg waar ooit de grens heeft gelegen van de Marke Ommen en Varsen. Hier in een kuil was ooit een grenspaal geplaatst in de vorm van een kruis. Het Markebestuur kwam hier ook bij elkaar voor vergaderingen en rechtspraken. Regelmatig gebeurde het dat de kuil en de grenspaal ondergestoven werd door harde stormen die het zand voortjoeg vanaf de Haar, het latere Witharen. Het plaatsen van een herinneringsteken is ontstaan tijdens de open monumentendag toen Ben Wösten en Jan van der Veen van de HKO informatie over de Crues Cuele gaven.

Vanaf 1400 tot ongeveer 1850 was het platteland van Nederland ingedeeld in zogenaamde Marken. Deze Marken hadden een eigen bestuur en ook een eigen rechtsgang. Het bestuur bestond voornamelijk uit de voornaamste personen uit het betreffende Markegebied. Een van de bestuursleden functioneerde als Markenrichter. Dit bestuur was gerechtigd om gronden uit te geven aan de ingezetenen. De ingezetenen moesten deze gronden bewerken en onderhouden. Ook konden ze hun vee laten grazen op de toegewezen akkers. Bij overtredingen van de Markebedingen trad de Markenrichter op die vervolgens een bepaalde straf uit deelde. Deze straf bestond meestal uit het moeten betalen van een “tonne bier” dan wel een “kanne wijn”.

De grenzen van de diverse marken werden aangegeven met grenspalen. De grens tussen de Marke Ommen en Varsen werd aangegeven met een “Crues Cuele”, legt Ben Wösten van de HKO uit. Niemand wist dan meer waar de grens precies was. De Markebesturen van Ommen en Varsen vlogen elkaar dan in de haren met het gevolg, dat opnieuw uitgezocht moest worden waar de “Crues Cuele” had gestaan. Iets dergelijks speelde zich af in het jaar 1418. De Bisschop van Utrecht moest er aan te pas komen om de zaak weer recht te zetten.

Ene Johan van Keppel moest met drie afgevaardigden van Ommen en Varsen de scheiding voor goed vast stellen. In 1419 schrijft Bisschop van Blankenheim, dat landmeter Hendrik Baldekenszoon de scheiding heeft “Afgebaecket en gecrueskuelt”. Hiermee was de vrede hersteld tussen beide Markebesturen. Die hield 133 jaar stand. In 1553 was er weer twist over de grensscheiding. De scheiding als zodanig lag precies tussen de huidige landerijen van de landbouwers Praas en Van Lenthe aan de Witharenweg. De werkgroep Boerderij en veldnamen vindt het van historisch belang dat er een blijvend herinneringspunt komt en spant zich in om dit doel te realiseren. Op dit moment is er overleg gaande hoe het idee op de plek het best uitgevoerd kan worden. Volgens Wösten is de kans van slagen groot.

Bron: Harry Woertink – 19 september 2010

Reageren »

• • •

Geen reacties »

Nog geen reacties.

Voeg een reactie toe

*
Voer het hiernaast afgebeelde woord in. Klik op de afbeelding om het woord af te luisteren.
Anti-spam image