3 december 2018

Nieuwste uitgave De Darde Klokke over kerk, Wolfskuil en de Rotbrink

Categorie: De Darde Klokke.    840 keer gelezen.

OMMEN – In het nieuwste nummer van de Darde Klokke (189) dit keer aandacht voor de geschiedenis van de Christelijke Gereformeerde Kerk in Ommen.

 De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (189).

In 1903 werd aan het Molenpad een nieuwe kerk gebouwd. Voortrekker van de kerkgenootschap in Ommen was Jacob Hendrik van der Bent, boer en jarenlang raadslid. Maar een lang leven heeft deze kerk niet gekend, want na 17 jaar kreeg het pand een andere bestemming en werd zelfs afgebroken. De kerk had destijds in de volksmond de bijnaam het “Varkenskerkje”. Uit de notulenboek van de kerkenraadsvergaderingen van destijds, maar onlangs boven water gekomen, blijkt dat een ruzie om een varken niets te maken had met de oprichting van de kerk.

Verder worden in het historisch tijdschrift de ontwikkelingen beschreven over het aan de zuidkant van Ommen gelegen gebied de Wolfskuil, waar natuur en wonen hand-in-hand gaan. Twee grondeigenaren springen in het oog: baron van Pallandt van Eerde en jonkheer Repelaer. Zij hebben in de loop van de jaren om uiteenlopende redenen stukjes grond verkocht aan vrienden of kennissen, maar ook uit mensenlevende of juist financiële redenen. Daardoor was steeds sprake van verkleining van het bosgebied. Dit tegen de wil van het gemeentebestuur. Maar de naoorlogse ontwikkelingen van woningnood en toename van het kamperen als gevolg van meer vrije tijd relativeren de gang van zaken. De welvaart eind jaren 50 van de vorige eeuw zorgde er voor dat de Wolfskuil hap-snap bebouwd werd met villa’s en middenstandswoningen. Wat er allemaal voor komt kijken om de zandwegen te verharden weten de bewoners van de vroegere Rotbrink heel goed. Behalve dat dan een lange weg te gaan is doet zich ook een drastische wijziging voor van de natuur: van een sloot waarin alles leefde tot een lege sloot zonder leven, zo laat een oud bewoner optekenen in de serie over de Rotbrink.

In de Darde Klokke ook aandacht voor de Eerste Wereldoorlog (1914-1918). Weliswaar bleef Nederland vrij van oorlogsgeweld maar de leefomstandigheden waren moeilijk. Brood en andere voedselproducten op de bon en ook de Spaanse griep brak uit waaraan ook inwoners van Ommen kwamen te overlijden. Voor de Mobilisatie moesten boeren hun paarden beschikbaar houden voor het leger. Abonnees van de Darde Klokke krijgen het blad toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij Read Shop aan de Kruisstraat 3 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 3 december 2018

Reageren »

22 augustus 2018

Nieuwste uitgave De Darde Klokke over postbezorging vroeger en hotel het Zwarte Paard

Categorie: De Darde Klokke.    1.011 keer gelezen.

OMMEN – De nieuwste uitgave van de historische uitgave De Darde Klokke (nummer 188) gaat over een 100-jarige camping, postbestellers van weleer en over het niet meer bestaande hotel Het Zwarte Paard.

 De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (188).

Over de geschiedenis van het inmiddels gesloopt hotel Het Zwarte Paard in het hart van Ommen is veel te melden, zo blijkt uit het jongste nummer. Meest bekende eigenaar is de familie Gerrits. In de tijd waarin hotelgasten zich meestal per koets verplaatsten werd gebruikt gemaakt van een koetshuis en een schuur voor het ophangen van de paardentuigen, beiden panden waren gelegen tegenover het hotel aan de Bouwstraat.

Dat een aansluiting op het waterleidingnet tegenwoordig een vanzelfsprekendheid is, wil niet zeggen dat vroeger zo maar ook iedereen een aansluiting kon verwachten. Een tien jarenplankwam er aan te pas voordat de bewoners van de Rotbrink in de zomer van 1965 voor het eerst onder de douche kunnen. Oorzaak van het lange uitblijven waren de hoge kosten van aanleg in onrendabele gebieden. Postbodes waren vroeger wandelende postkantoren. Ze hadden vaak veel geld bij zich om de 65-plussers zonder bankrekening hun AOW contant uit te betalen. Ook andersom gebeurde het dat via postwissels de postbode geld mee kreeg om het vervolgens mee te nemen naar het postkantoor. Tot 2002 was nog sprake van geüniformeerde postbestellers. De post werd in Ommen goed bezorgd, zo valt te lezen. Toen nog sprake was van het meten van de kwaliteit van postbestelling viel het Ommer postkantoor twee keer in de prijzen. Het nieuwe nummer staat vol met historische feiten. Over de joodse familie de Haas die in Ommen een snoepfabriek oprichtte met de naam “Moenania”. Uit de doeken wordt gedaan waar de naam vandaan komt. Het blijkt te gaan om een verwijzing in het Latijn van een rivier in de geboorteplaats van Mina de Haas-Marx. Verder wordt aandacht besteed aan onderduikers in Arriën, bommen op Zeesse en een verklaring gegeven van de naam de Dante, een van de woonwijken in Ommen.

Abonnees van de Darde Klokke krijgen het blad toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij Read Shop aan de Kruisstraat 3 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 22 augustus 2018

Reageren »

8 februari 2018

Nieuwe De Darde Klokke over schietbanen in Giethmen

Categorie: De Darde Klokke.    1.176 keer gelezen.

OMMEN – Het nieuwste nummer van De Darde Klokke (186) geeft een uitvoerige uiteenzetting van de schietbaan in de Ommer buurtschap Giethmen.

 De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (186).

Voor een veilig Nederland is vroeger ooit een Landweerwet ingesteld. Ommen had in begin de vorige eeuw dan ook een burgerwacht van de Bijzondere Vrijwillige Landstorm, samengesteld uit eigen inwoners. Om de schietcapaciteiten van dit korps op scherp te zetten werd een schietbaan aangelegd met aarden kogelvangers die nog tot in de zestiger jaren werd gebruikt voor schietoefeningen door de toenmalige Rijkspolitie.

Verder in de jongste uitgave honderd geschiedenis van het jubilerende bedrijf Takman. Van ijzerwarenwinkeltje en aannemer naar een groot speciaalzaak in gereedschappen en ijzerwaren dat ooit begon op een deel van een boerderij in Witharen.

Verder de relatie die het koninklijke huis onderhield met een inmiddels 80-jarige inwoonster van Ommen die geboren werd op 31 januari 1938.

Ook in het historische tijdschrift een interessante lezersdiscussie over de plaatsbepaling van kasteel Eerde op het gelijknamige landgoed.

Abonnees krijgen De Darde Klokke toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij Read Shop aan de Kruisstraat 3 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 8 februari 2018

Reageren »

11 mei 2017

Historie van Ommen beschreven in nieuwste uitgave van De Darde Klokke

Categorie: De Darde Klokke.    1.172 keer gelezen.

OMMEN – In de jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (183) wordt het zakelijk leven belicht van een hoedenwinkel en naaischool in Ommen.

 De jongste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (183).

Op het adres Bouwstraat 8 was vroeger een hoedenwinkel gevestigd van de dames Geertje van Aalderen en Christina Timmerman. Ook hadden zij een naaischool. In de winkel kochten de klanten een onversierde die vervolgens naar eigensmaak werd versierd.

In de nieuwste nummer verder een verhaal van een bekende Ommer die zijn dagelijkse belevenissen liet optekenen in het dialect. Verder krijgt de toelating van Ommen tot het handelsverbond de Hanze aandacht waaruit blijkt dat het lidmaatschap te maken heeft met de bevaarbaarheid destijds van de Vecht.

In De Darde Klokke ook een verhaal dat in 1776 vissers een doopvont uit de Zuiderzee wisten te vissen. Deze bleek afkomstig te zijn van het ondergelopen kerkje op Schokland en uiteindelijk een bestemming kreeg in de katholieke kerk in Ommen. De relatie tussen de adellijke familie van Pallandt met de kerk in Ommen is eveneens een van de historische onderwerpen.

Abonnees krijgen De Darde Klokke toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij ABCombi aan de Bermerstraat 16 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 11 mei 2017

Reageren »

25 februari 2017

Nieuwste Darde Klokke weer vol met historische verhalen

Categorie: De Darde Klokke.    1.313 keer gelezen.

OMMEN – De nieuwe uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde |Klokke (182) gaat dit keer over de Ommerschans.

 De Darde Klokke nr. 182.
Afb.: Harry Woertink

Het blijkt dat de schans niet alleen de functie heeft gehad van militaire vesting, wapendepot en bedelaarsgesticht maar ook die van legerplaats. In 1890 ligt de Ommerschans er verlaten bij. De kolonieboerderijen zijn verkocht. De Minister van Oorlog ziet in de in de nagelaten graslanden daarom een prima locatie om jonge veulens op te leiden als militair paard voor het leger. Er komt een vestiging van een remonte-depot op de Ommerschans voor de africhting van de jonge paarden. Bovendien zijn de graslanden groot genoeg om er militaire oefeningen te houden.

Verder in de Darde Klokke een indrukwekkend verslag van een oud-gevangene van kamp Erika. Hij beschrijft zijn opsluiting in het gevangenkamp in 1944. Vreselijke martelingen moet ook hij ondergaan met zelfs opsluiting in een bunker. De kampbewakers komen van tijd tot tijd kijken en verbazen zich dat de gevangene in kwestie dan nog steeds leeft, zo is in het verslag opgetekend.

Meer mensen in Ommen betekent ook meer horeca in Ommen. Zo vestigt zich 70 jaar terug de Ommer Consumptie-ijs Onderneming (OCO). Als slogan voert dit bedrijf het Ommer gezegde in het dialect: “’t Giet ow goet, b’j al wa’ j doet”, wat zoveel betekent als het gaat je goed bij alles wat je doet. Nog steeds is deze Ommer spreuk terug te vinden in de huidige zaak. Hoe het ze in de loop der jaren is vergaan is te lezen in de nieuwste uitgave van De Darde Klokke. Begonnen als café Weertman schrijft het huidige café-restaurant Flater al meer dan 150 jaar geschiedenis, zo is te lezen in de jongste uitgave.

Abonnees krijgen De Darde Klokke toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij ABCombi aan de Bermerstraat 16 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 25 februari 2017

Reageren »

30 november 2016

Nieuwe uitgave De Darde Klokke (181)

Categorie: De Darde Klokke.    1.330 keer gelezen.

OMMEN – In de nieuwste uitgave van De Darde Klokke (nummer 181) staat de Ommer buurtschap Archem in de schijnwerper.

 De Darde Klokke nr. 181.
Afb.: Harry Woertink
Zie voor meer afbeeldingen bij dit artikel en de albums “Archem“ en “Gemoelak“.

Verder in het kwartaalblad over de geschiedenis van Ommen de opkomst van het toerisme en over de verdwenen smederij Appelhof. Ook Sinterklaas komt aan bod en de geschiedenis van zangkoor Excelsior.

Archem kent een rijke historie van adellijke families. In de middeleeuwen waren in de marke Archem dertien boerenhoeven, die toen al in bezit waren bij grote landheren met op de hoeven meyers of pachters. Erve Butink was met 135 hectare de grootste. Andere namen aan de hoeve verbonden waren Boomhuys, De Rave, Namyng, Loohuys, Plasman, Hellink, twee keer Marsman, Telman, Lugtebelt, Meijerman en Camphuys. Het merendeel van deze boerderijen waren jarenlang in eigendom bij de verschillende families van der Wijck tot ze in de periode 1959-60 werden verkocht aan de toenmalige bewoners. De laatste jonkheer van der Wijck kocht de laatste jaren geleidelijk boerderijen terug. Na verbouwingen veranderden hij de oude Sallandse boerderijen tot ruime riante woonboerderijen. Hierbij werden oorspronkelijke bouwstijlen zoveel mogelijk gehandhaafd met toepassingen van hedendaagse bouwmaterialen.

De oorspronkelijke geschiedenis van het Huis Groot-Archem en de bewoners familie van der Wijck gaat terug naar eind zeventiende eeuw. Sinds 1682 is Archem in de families steeds vererft. Onder andere naar Mr. Hendrik van der Wijck (1783-1854). Hij is kolonel bij de Landstorm en ontvanger van de belastingen, lid van provinciale staten Overijssel en schoolopziener 5de district in Ommen. Hendrik was gehuwd met Woltera Geertruida baronesse van Pallandt van Eerde en Beerze. Hendrik van der Wijck gaf de eerste aanzet voor de aanplanting van het prachtige bosgebied van Archem. Zijn opvolger, zoon Frederick Theodorus van der Wijck trouwde in 1843 met Woltera W.H.G. barones Sloet van Sinderen en Diepenbroek. Zij gingen eerst wonen in Ommen op Huize Moesbergen dicht bij de Vechtbrug. Hij was ordonnansofficier des Konings, eerste luitenant dragonders en later Rijksontvanger in Ommen. In 1867 is F.T. van der Wijck verheven in de adelstand. Lees meer »

Reageren »

10 augustus 2016

Nieuwste De Darde Klokke (180) over Klein Archem, Bloem, Excelsior en WO 2

Categorie: De Darde Klokke.    1.588 keer gelezen.

OMMEN – In de nieuwste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (nummer 180) aandacht voor Huize Klein Archem.

 De Darde Klokke nr. 180.
Afb.: Harry Woertink

Lange tijd is deze villa – omschreven als de parel bij Nieuwebrug – bewoond geweest door freule Woltera van der Wijck en haar ouders. De freule was leidster op de zondagschool in Lemele en leefde eenvoudig. Toen ze in 1978 overleed is zij begraven in het familiegraf in de Faanke, gelegen op korte afstand van haar woonhuis. Verder wordt de geschiedenis van landgoed Archem belicht, ooit eigendom van het klooster in het Duitse Essen en uiteindelijk in het bezit gekomen van de familie van der Wijck.

Ook in De Darde Klokke een verhaal over Gerrit Bloem, zoon van een notaris met passie voor de jacht. Zijn jachtveld was Westerwoud, gelegen aan de oostkant van Ommen. Schoot hij te veel konijnen voor eigen consumptie, dan gingen ze in de weckfles. Bloem was een zuinig man. Omdat hij niet altijd de hoofdprijs wilde betalen voor zijn jachtgeweer weigerde de loop van zijn geweer nog wel eens Jager Bloem presteerde zoveel bunzingvellen te verzamelen en te prepareren dat Toos, zijn vrouw, er uiteindelijk een bontjas aan over hield.

Negentig jaren zang door het Kleinkoor Excelsior wordt eveneens beschreven. Daaruit blijkt dat in 1927 zingende meisjes uit de Brugstraat en enkele heren, die een mannenkoor wilden oprichten elkaar vinden. Samen gingen ze verder als gemengd zangkoor Excelsior. In 1937, tien jaar na de oprichting, werd zelfs een eigen zangconcours gehouden met als voorzitter van het erecomité burgemeester C.E.W. Nering Bögel. Bij het dertig jaar bestaan kwam het koor uit in de klasse “Uitmuntendheid” en ging tijdens een concours in Dalfsen met de eerste prijs naar huis. ’s Avonds maakten de leden daarom een amusante rondrit door Ommen met het treintje van Bemboom, zo valt te lezen.

Als 11-jarige maakt Jaap Moll een angstig avontuur mee in de nadagen van de Tweede Wereldoorlog. Hij ziet een onbemand raket, de V1, over zijn ouderlijk huis in Ommen op zich afkomen. De raket maakt plotseling een wending en komt neer zo’n tien kilometer buiten Ommen met een afschuwelijke afloop. Tot slot een verhaal over het spel van de Duitsers met de Engelsen, het Englandspiel, dat zijn oorsprong vond in Ommen op het droppingsveld Stegerveld. Abonnees krijgen de jongste uitgave van De Darde Klokke toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij ABCombi aan de Varsenerstraat 7 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 10 augustus 2016

1 Reactie »

21 mei 2016

Nieuwste Darde Klokke over koetsen, voetbal en klokkenmakers

Categorie: De Darde Klokke.    1.468 keer gelezen.

OMMEN – Met de koets naar Ommen. In de oorlogsjaren waren er meer koetsen dan fietsen.

 Het jongste nummer van De Darde Klokke.
Afb.: Harry Woertink

Om vanuit de buurtschappen toch de nodige boodschappen te kunnen doen in de kom van Ommen of naar de zondagskerk, was dit vroeger hèt vervoermiddel. Het zijn de jeugdherinneringen van Dieks Horsman die hij beschrijft in het jongste nummer (179) van de kwartaaluitgave van De Darde Klokke. Ook wordt hierin 100 jaar geschiedenis belicht van de boerderij in de Ommer buurtschap Dalmsholte die aaneen door dezelfde familie wordt bewoond.

Gerko Warner vervolgt zijn geschiedenisverhalen over de Joodse gemeenschap in Ommen. Een van hen is Salomon Godschalk die een druk beklante winkel aan de Markt 12 had. Godschalk nam een belangrijke positie in binnen de Joodse gemeenschap. Bij het 25-jarig bestaan van de sjoel in 1881 schonk hij een prachtig bewerkt voorhangsel, ook wel parochet genoemd.

Terug in de tijd is ook het verhaal van OVC’er Rien Habers. De Ommer Voetbal Club (OVC’21) bestaat 95 jaar. Voor Habers aanleiding de voetbalhelden in het zonnetje te zetten, waaronder Jan Makkinga die 27 jaar onafgebroken in het eerste elftal uitkwam.

“Vier generaties Oldeman” luidt de titel van een historisch overzicht van de hand van Ben Wösten. Het waren de klokkenmakers van Ommen. Voordat in de toren van de hervormde kerk in hartje Ommen een elektrisch uurwerk kwam moest Oldeman als klokkenist van de stadsklok dagelijks de kerktrappen op om het torenuurwerk op te winden.

Abonnees krijgen De Darde Klokke toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij ABCombi aan de Varsenerstraat 7 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 21 mei 2016

Reageren »

9 maart 2016

Geschiedenis kamp Erika beschreven in nieuwste nummer De Darde Klokke

Categorie: De Darde Klokke.    1.983 keer gelezen.

OMMEN – “Kamp Erika in Ommen mag geen vergeten kamp worden”. Dat stelt het historisch tijdschrift De Darde Klokke.

 Het jongste nummer van De Darde Klokke.
Afb.: Harry Woertink

Daarom staat het jongste nummer (178) dit keer helemaal in het teken van kamp Erika tijdens de Tweede Wereldoorlog. “Kamp Erika is een zwarte bladzijde in de geschiedenis waar we niet aan voorbij kunnen”.

Begonnen in de dertiger jaren van de vorige eeuw als Sterkamp van Krishnamurti kwam het natuurgebied aan de voet van de Besthmenerberg in de oorlog 1940-1945 in handen van de Duitse bezetter. Er werden houten barakken gebouwd om gevangenen te huisvesten en het gevangenkamp kreeg de naam kamp Erika. De ontberingen voor de kampbewoners waren vreselijk. Kamp Erika was een verzamelplaats van mensen die door de Duitsers niet werden gerespecteerd. Gevangenen kwamen met de trein naar Ommen en werden lopend naar het kamp gebracht.

Daar begon voor hen een donkere periode. Er werd gescholden, geschreeuwd en geslagen en wie iets durfde te zeggen werd tot bloedens toe afgetuigd. Constante pesterijen, afranselingen en intimidaties waren dagelijkse praktijk. Ook waren publieke afranselingen aan de orde van de dag. In een vuile bunker afgesloten met een luik vol uitstekende spijkers werden gevangenen dagen achtereen zonder voedsel opgesloten. De eerste gevangenen arriveerden op 19 juni 1942. Het aantal gedetineerden bedroeg in dat jaar 1380. Door uitbreidingen van de capaciteit konden 1500 gevangen terecht op kamp Erika. Hiervan werden er 500 tewerk gesteld in Duitsland. Gevangenen uit Erika werden naar kampen in Salzgitter (Heerte) en Sieburg gestuurd. Enkelen zelfs naar Rusland (Oostfront).

Slachtoffers
Musch, Van Putten en Webbink zijn namen van mensen die in koelen bloede op het kamp werden vermoord. Door langdurige mishandeling, ondervoeding en uitputting kwamen in de Tweede Wereldoorlog tientallen gevangenen om. Tot mei 1942 werd in 34 gevallen aangifte van overlijden gedaan op het gemeentehuis van Ommen. Daarnaast werden tientallen gevangenen in ziekenhuizen in de wijde omgeving opgenomen waarvan er zeker 40 eveneens stierven als gevolg van alle martelingen op het kamp. Lees meer »

Reageren »

9 december 2015

Nieuwste uitgave De Darde Klokke over vluchtelingen op de Besthmenerberg in 1956

Categorie: De Darde Klokke.    1.211 keer gelezen.

OMMEN – In de nieuwste uitgave van het Ommer historisch tijdschrift De Darde Klokke (nummer 177) dit keer aandacht voor vluchtelingen. Zij vonden plek op de Besthmenerberg.

 De Darde Klokke nummer 177.
Afb.: Harry Woertink

Vier november 1956 is de geschiedenis ingegaan als de dag van het verraad. Het was de dag, waarop het Sovjetleger de Hongaarse Volksopstand, die geruime tijd eerder door studenten op vreedzame wijze was begonnen, neersloeg. In de weken die daarop volgden kwamen er ook groepen Hongaarse vluchtelingen naar Nederland. Het vakantiepark op de Besthmenerberg bood achttien zomerhuisjes aan. Vierentachtig personen, gezinnen en alleenstaanden, kwamen aan op “Vakantievreugd” in Ommen om hier een tijdelijke onderkomen te betrekken en tot rust te komen. Onder de vluchtelingen een verloofd paar die in Ommen in vrijheid trouwde. Verder in De Darde Klokke een verhaal over een verdwenen boerderij in de buurtschap Nieuwebrug. Deze boerderij stond direct naast het eeuwenoude café-restaurant Nieuwebrug. Toen het echtpaar Jan Frederik en Geziena Eggengoor in 1934 waren getrouwd, gingen ze wonen in de pas gebouwde boerderij. Bij de bouw van de boerderij waren het woonhuis en het bedrijfsgedeelte duidelijk van elkaar te onderscheiden. Het stond aan de zuidzijde van het toenmalige café-restaurant dat later na de verwoesting van de boerderij in de Tweede Wereldoorlog is uitgebreid.

Bajes
Ook de bajes van Ommen komt aan bod in de Darde Klokke. Deze stond aan het begin van de Hardenbergerweg. Als de gevangenen ‘s morgens wakker werden, stond de vrouw van de cipier met de koffie klaar. De gevangenis is gebouwd in 1859. De eerste cipier was gerechtsdienaar Gosen Dijkerman. Hij had naast de gevangenis een cipierswoning met een geitenhok. Voordat de kantonnale gevangenis werd gebouwd, bezat Ommen een kleine gevangenis op de hoek Brugstraat/Kerkstraat. Ook de landbouw door dag en tijd is onderwerp. Verder verhalen over het werkkamp Eerde, de Rentmeesterswoning van Landgoed Eerde, de Ommer eierhal en de Ommer traditie in december: de Zuute plassies. Abonnees krijgen De Darde Klokke toegestuurd. Losse nummers van De Darde Klokke zijn te koop bij ABCombi aan de Varsenerstraat 7 in Ommen.

Bron: Harry Woertink – 9 december 2015

Reageren »