2 augustus 2017

Landgoed Eerde centraal op Open Monumentendag in Ommen

Categorie: Harry Woertink, Kastelen & Havezates, Monumenten.    585 keer gelezen.

OMMEN – Op zaterdag 9 september vindt voor de 31e keer de Open Monumentendag plaats.

 Een van de boerderijen op Landgoed Eerde: ’t Hengeler aan de Achterbroekweg 2, Rijksmonument.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s het album “Open Monumentendag 2017”.

“Boeren, burgers en buitenlui” is het thema van deze dag, die elke tweede zaterdag van september wordt gehouden met als doel de aandacht voor het cultureel erfgoed te vergroten.
De Stichting Open Monumentendag Ommen heeft in nauwe samenwerking met de Vereniging Natuurmonumenten en de Internationale school Eerde invulling gegeven aan het thema. Hierbij gaat het om stadsbewoners, plattelandsbewoners en mensen met een rondtrekkend bestaan. Het centrale punt van de Open Monumentendag is kasteel Eerde op het gelijknamige landgoed aan de Kasteellaan 1, 7731PJ Ommen.

In de fietsroute die langs diverse monumenten op het landgoed voert, met onder andere het Eerder Achterbroek, wordt de verbinding gelegd tussen de verschillende groepen mensen. Door vrijwilligers van Natuurmonumenten wordt buiten het kasteel een interessante wandeling verzorgd. Kasteel Eerde bevindt zich in een fase van restauratie. Daardoor is het helaas niet mogelijk om het kasteel van binnen te bezichtigen. De officele opening van deze dag vindt plaats om 9.30 uur op het bordes van het kasteel door waarnemend burgemeester Bas Verkerk. Zoals gebruikelijk op de Open Monumentendag heeft de organisatie in Ommen weer een interessant bewaarexemplaar samengesteld; dit keer over de rijke historie van Landgoed Eerde. De gedocumenteerde brochure is op 9 september verkrijgbaar bij kasteel Eerde, waar tussen 10 en 16 uur gestart kan worden. De brochure wordt in de voorverkoop aangeboden bij het Streekmusem, Primera en The Readshop in Ommen.

Lees meer »

Reageren »

9 februari 2017

Lezingen in het streekmuseum

Categorie: Harry Woertink, Kastelen & Havezates.    393 keer gelezen.

OMMEN – Het Streekmuseum in Ommen heeft weer een aantal lezingen op het programma.

 Tekening met op de achtergrond kasteel Eerde
Afb.: Harry Woertink

De eerste is op dinsdag 7 maart 2017 en gaat over de geschiedenis van Landgoed Eerde. De complete geschiedenis komt aan bod met ook die van de Besthmenerberg en wordt gegeven door Harry Woertink. Op dinsdag 11 april 2017 (Bevrijdingsdag van Ommen) komt Gerko Warner vertellen over de Joodse medeburgers, die in de Tweede Wereldoorlog zijn vermoord. De volgende lezingen, die nog in voorbereiding zijn, worden gehouden in september (genealogie) en in oktober (midwinterhoorn rituelen).

De lezingen beginnen om 20.00 uur. Het Streekmuseum is gevestigd aan Den Oordt 7 in Ommen. De entree is vier euro persoon inclusief koffie in de pauze. Om een thema-avond te bezoeken is opgave vooraf nodig. Reserveringen via email: info@museum-ommen of telefonisch: 0529-453487.

Bron: Harry Woertink – 9 februari 2017

Reageren »

21 januari 2016

Natuurmonumenten herstelt quinconcevlak landgoed Eerde

Categorie: Harry Woertink, Kastelen & Havezates, Landgoederen.    585 keer gelezen.

Natuurmonumenten begint volgende maand met het herstel van een bijzonder onderdeel van het parkbos op landgoed Eerde. Het gaat om het zogenaamde ‘quinconcevak’, een speciaal ontwerp uit de Frans Classicistische stijl, die in 1715 in de mode was.

 1956 – Landgoed Eerde met Kasteel vanuit de lucht.
Foto: OudOmmen

Vanaf de Hammerweg gezien ligt het parkbosvak waar het om gaat rechts voor kasteel Eerde. Het bureau SB4, gespecialiseerd in onderzoek van historische tuinen, parken en landschappen, concludeerde in 2010 dat landgoed Eerde uniek is in Nederland. “Eerde is een soort museum van tuinstijlen; een cultuurhistorische parel!”, aldus Eric Blok van SB4. De eiken in dit parkbosvak zijn destijds aangeplant in een strak vierhoeksverband. Deze stijl heet quinconce, omdat het oorspronkelijk ging om een patroon van 5 bomen, in de vorm van de vijf op een dobbelsteen. Bij latere toepassingen, zoals ook hier op Eerde, werd de middelste boom weggelaten, maar de naam quinconce bleef in gebruik. Van de oorspronkelijke eiken is nu nog een klein aantal over. Deze oude bomen zijn aan het eind van hun leven en takelen snel af. Met het oog op de veiligheid van bezoekers, moet er op niet te lange termijn worden ingegrepen. Dit biedt Natuurmonumenten de kans om het ontwerp uit 1715, een unieke cultuurhistorische parel, in ere te herstellen.

Nationaal belang
Het ensemble Eerde moet gezien worden als een totaalcompositie volgens het Frans Classicisme dat van oorsprong reeds zeldzaam en van hoge kwaliteit was en in de huidige tijd door haar gaafheid en nog aanwezige kwaliteiten een zeldzaam geworden voorbeeld. Daarbij is Eerde niet alleen van regionaal belang, maar zeker ook van nationale betekenis en mogelijk nog meer. (uit het rapport van SB4). Natuurmonumenten kiest er bij het herstel voor om alle bomen in het vak in één keer te kappen. Een pijnlijke ingreep in het parkbos, maar alleen op die manier kan het strakke karakter van de oorspronkelijke aanleg teruggebracht worden. Lees meer »

Reageren »

15 september 2015

Duizenden belangstellenden voor kasteel Eerde

Categorie: Harry Woertink, Kastelen & Havezates.    575 keer gelezen.

 Kasteel Eerde is zondag bezocht door duizenden belangstellenden. Aanleiding van openstelling was het 300 jarig bestaan van het kasteel op Landgoed Eerde.

Duizenden belangstellenden bij het 300 jarig bestaan van kasteel Eerde.
Foto: Harry Woertink
Zie voor meer foto’s het album: “Kasteel Eerde 300 jaar

De belangstelling zorgde soms voor rijen voor de deuren om het oude kasteel te kunnen bezoeken. Op een grasland tegenover het kasteel aan de Meertjesweg was een speciale parkeerplaats aangelegd.
De Vereniging Natuurmonumenten, eigenaar van het landgoed, vierde 300 jaar Eerde met rondleidingen door het kasteel, uitleg over restauratiewerkzaamheden van schilderijen en filmpresentaties.
Ook in de kasteeltuin waren activiteiten, zoals een groot muziekorkest, terras met hapjes en drankjes en een markt met kunst en ambacht. Ook aan de kleintjes was gedacht met een kinderspeelplein.

Bron: Harry Woertink – 15 september 2015

Reageren »

30 januari 2015

Ccoba presenteert: Havezaten en Kastelen langs Vecht en Regge met Siem van Eeten

Categorie: Bibliotheek Ommen, Kastelen & Havezates, Landgoederen.    696 keer gelezen.

Ccoba, de culturele commissie bibliotheek activiteiten, organiseert op dinsdag 10 februari in de Bibliotheek aan de Chevalleraustraat een avond met geschiedkundige Siem van Eeten.

 Kasteel Eerde omstreeks 1625
Afb.: OudOmmen

Van Eeten is in Ommen vooral bekend vanwege zijn betrokkenheid bij de Stichting Krishnamurti in Ommen, de Alliance Française en als schrijver van verschillende publicaties over de geschiedenis van Ommen.

Aan de hand van fraaie illustraties geeft van Eeten een overzicht van de belangrijkste kastelen en huizen langs de Vecht en Regge waarbij hun beroemde bewoners vooral niet vergeten worden. Zonder Philip Baron van Pallandt was Ommen nooit tot de huidige toeristische plaats uitgegroeid, zonder de familie Van Dedem was er geen Dedemsvaart geweest. Momenteel werkt hij aan een boek over Andries van Pallandt van Eerde ( 1781-1827) en diens belevenissen op het Kapereiland Guernsey.

In de pauze is er gelegenheid om de boeken van Siem van Eeten in te zien en kan een gesigneerd uitgave over Krishnamurti worden aangeschaft .

De avond begint om 20.00 uur en de entree bedraagt € 7,00. Vrienden van Ccoba betalen € 3,00, bibliotheekleden € 5,00. Dat is inclusief koffie/thee. Kaarten zijn tijdens de openingsuren verkrijgbaar bij de klantenservice van de Bibliotheek Ommen. Ook op de avond zelf is er kaartverkoop. Openingstijden van de klantenservice: maandag 14.00-20.00 uur, dinsdag en donderdag 14.00 – 18.00 uur, woensdag en vrijdag: 14.00 – 20.00 uur en zaterdag 10.00 – 12.00 uur. Tel. 0529-452158. Reserveren kan via de website van de Bibliotheek www.bibliotheekommen.nl. Deze informatie is ook te vinden op de website www.ccobavanommen.blogspot.com.

Bron: Bibliotheek Ommen – 30 januari 2015

Reageren »

19 oktober 2014

Baron Bentinck leefde voor de natuur

Categorie: Gebouwen, Harry Woertink, Kastelen & Havezates, Landgoederen.    2.532 keer gelezen.

Baron Maximiliaan Robert Bentinck tot Buckhorst (1882-1961) die zich begin vorige eeuw in Ommen vestigde kan gezien worden als een van de grote natuurbeschermers van Ommen.

 Baron Maximiliaan Robert Bentinck tot Buckhorst en zijn tweede vrouw baronesse Schimmelpennick van der Oije.
Foto: Harry Woertink

Als ware natuurvriend trok hij zich het lot van het landgoed aan en onderhield het. Dankzij deze natuurgebieden en die ook tot het bezit van Baron van Pallandt van Eerde behoorden profiteerde Ommen van het toerisme. Door de groei van de steden als gevolg van de industrialisatie werd het stedelijk leven als hinderlijk ervaren. Er ontstond een nieuwe beleving van de natuur. Deze waardering uitte zich in toerisme en het streven om bepaalde natuurgebieden te beschermen. In 1906 werd de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten opgericht. De invoering van de vrije zaterdagmiddag in 1919 betekende een belangrijke stap in de ontwikkeling van het toerisme. Met de vele bossen en ander natuurschoon was Ommen zeer aantrekkelijk voor het groeiende aantal mensen dat van de natuur wilde genieten. Kampeerders, dagjesmensen en padvinders zorgden voor een toenemend aantal zogenoemde ‘vreemdelingen’. Baron Bentinck was ook ooit eigenaar van duizend hectare natuurterrein in Junne en natuurterrein aan beiden zijden van de spoorlijn. Door overlijdens in zijn familie en de bijkomende successierechten moest dit bezit later weer verkocht worden. Junne werd eigendom van Delta Lloyd.

Aangenomen wordt dat het vroegere zomerhuis van Wallis de Vries plaats heeft gemaakt voor het huidige Huis Beerze die Baron Bentinck tot Buckhorst in 1925 liet bouwen aan de Beerzerpoort in Beerze. Overigens niet te verwarren met de havezate Beerze, die gestaan heeft dicht aan de Vecht ter hoogte van de boerderij de Höfte, aan de Marsdijk. De eikenlaan daar – aan het begin van de Marsdijk – is nog een overblijfsel uit die tijd.

Voor het personeel moest Bentinck ook onderdak zoeken. Voor de tuinman kwam een woning boven op de bult bij de ingang van het Huis. Aan de Beerzerpoort werd een woning voor de chauffeur gebouwd, waar Piet Freke woonde en nu de familie Stegeman. Ook aan de Beerzerweg kwam een boerderijtje en een woning en ook nog een woning aan de Zwarteweg in Beerze. Opzichters waren destijds de heren Marten Kortman en Molendijk. Daarna tot aan zijn pensionering Willem Kremer, die ook lange tijd met zijn gezin op de bult woonde en nu aan de Beerzerweg woont. Lees meer »

5 Reacties »

17 oktober 2014

Huis Beerze, een fraai landhuis in de natuur

Categorie: Gebouwen, Harry Woertink, Kastelen & Havezates, Landgoederen.    5.987 keer gelezen.

Geen havezate of kasteeltje, maar wel een fraai gelegen landhuis met een adellijke sfeer: Huis Beerze, gelegen aan de Beerzerpoort 4 in Beerze te midden in de natuur.

 Huis Beerze gelegen midden in de natuur.
Foto: Harry Woertink

Een huis met een geschiedenis. Eerste bewoner in 1925 was baron Bentinck en later – door vererving – jonkheer Röell. Huis Beerze met koetshuis bestaat verder uit parkbos, vijver en lanen met zichtlijnen. De inrit naar het landhuis wordt gemarkeerd met twee blikken leeuwen, één met het wapenschild van Bentinck en één met die van Röell, beiden op een bakstenen voet. In totaal beslaat het landgoed 185 hectare.

Maximiliaan Robert baron Bentinck tot Buckhorst, beroepsmilitair, gehuwd met Jonkvrouw Speelman, verhuisde van Wassenaar naar IJsselvliet bij Wezep. In 1923 kocht hij van de heer Wallis de Vries uit Amsterdam een groot deel van de beboste stuifbelten samen met een houten zomerhuisje (Woudhoeve) aan de poort naar Beerze. De Beerzerpoort is een doorbraak in het kamduin en kreeg daarmee een toegang tot het esdorp Beerze. Voor de gemeente Ommen aanleiding om in 1959, bij de invoering van straatnamen, de straatnaam “Beerzerpoort” in te voeren. Lees meer »

7 Reacties »

29 juni 2014

De geschiedenis van een grafkelder op Eerde

Categorie: Harry Woertink, Historische Kring Ommen, Kastelen & Havezates, Monumenten.    2.280 keer gelezen.

Omstreeks 1850 werd op het landgoed Eerde een grafkelder gebouwd. De grafkelder was privé-bezit van de familie van Pallandt.

 Een delegatie van de Historische Kring Ommen kreeg onlangs de mogelijkheid om de grafkelder van binnen te bezichtigen.
Foto’s: Harry Woertink

De laatste Van Pallandt die eigenaar van het landgoed was, was Philip Dirk Baron van Pallandt van Eerde (1889 -1979). In 1982 kwam ook het laatste gedeelte van het landgoed in het bezit van de Vereniging van Natuurmonumenten. Na het bouwjaar 1850 zijn hier de lichamen van drie mensen bijgezet:
1. Samuel Johannes Baron van Pallandt, overleden op 19 augustus 1890
2. Rudolph Theodorus Baron van Pallandt, overleden op 15 maart 1913
3. Arnoldina Johanna Nobel, douairière van Mr. S.J. Baron van Pallandt, overleden te Wezep op 5 april 1922
Volgens het informatiebord bij de grafkelder zou de identiteit van de derde persoon niet bekend zijn. Die informatie is dus inmiddels achterhaald. Het gaat om de echtgenote van de eerder bijgezette S.J. Baron van Pallandt.

Restauratie
De grafkelder van Eerde is eigenlijk geen echte kelder, maar een klein stenen gebouw. De op de monumentenlijst staande grafkelder werd in 2002 grondig gerestaureerd. Het verhaal gaat dat een groepje jongeren voordien door het dak is gezakt en bovenop een van de grafkisten zijn belandt. Bij de restauratie is allereerst een oude laag zand verwijderd om folie te kunnen aanbrengen. Deze folie, die weer werd afgedekt met zand, zorgt ervoor dat de kelder waterdicht is. De kelder werd vervolgens voorzien van nieuwe luchtkokers, die groot genoeg zijn om vleermuizen door te laten, maar te klein voor jongeren die de kelder met een bezoekje willen vereren. Lees meer »

1 Reactie »

22 maart 2014

Kasteel Rechteren en de zorg voor monumenten

Categorie: Kastelen & Havezates, Willem Bemboom.    1.848 keer gelezen.

Bepalend voor de monumentenzorg in Nederland was Victor de Stuers die gezien wordt als de oprichter van de monumentenzorg in Nederland. Door de architecten Alberdingk Thijm en Cuypers is een aanzet gegeven tot een eigentijdse architectuur voor historische bouwwerken.

 Het huis Rechteren aan de Vecht bij Dalfsen omstreeks 1755, De dominante verdedigingstoren stamt uit de13 e of 14 e eeuw. De middenpartij is 17e eeuw. De heren van Rechteren waren erfmarkerechters in de marke Dalmsholte, dienden als officieren in de Tachtigjarige Oorlog, vochten in de latere stadhouderlijke legers en waren afgevaardigden van Overijssel in de Staten-Generaal. Het thans nog fraaie, goed bewaarde kasteel staat aan de weg Ommen-Vilsteren (Jansma et al. 1990).
Afb.: Willem Bemboom

Nederland is hiermee in tegenstelling met het buitenland vrij laat begonnen. De Stuers heeft op het gebied van de monumentenzorg, museumbeheer en archiefbeheer de basis gelegd voor het bouwkundig en stedenbouwkundig erfgoed in Nederland. Victor de Stuers en Cuypers waren de vertegenwoordigers van het 19e eeuwse historisme.

Monumentenzorg is al ruim een eeuw onderwerp van overheidsbemoeienis. Ondanks de toegenomen interesse onder brede lagen van de bevolking, is monumentenzorg maatschappelijk een randverschijnsel gebleven, als bijvoorbeeld wordt afgegaan op de relatief geringe bedragen die de overheid beschikbaar stelt. Hiervoor zijn vele verklaringen te geven. Een van de oorzaken is, dat monumentenzorg te lang gericht is op materiële restanten van de maatschappelijke bovenbouw: de grote monumenten van geschiedenis en kunst, de kerken en de kastelen, raadhuizen, gegoede woonhuizen. Lange tijd vormden molens en wat later op beperkte schaal de boerderijen bijna de enige categorieën monumenten van de werkende mens. Hierdoor is een onvolledige en vertekende beeldvorming over het verleden ontstaan. Het overgrote deel van de bevolking, dat de maatschappelijke onderbouw vormt, heeft zich weinig met de doeleinden van monumentenzorg kunnen identificeren, omdat objecten van monumenten voor hen geen levend onderdeel van het dagelijks leven vormen of gevormd hebben. In Nederland is in de laatste decennia sprake van een toenemende interesse voor al die fysieke objecten, die op uiteenlopende wijze een monument vormen van leefwijzen, productiestelsels, opslag -, transport – en distributiewijzen uit het verre of nabije verleden. In het buitenland is de interesse voor deze monumenten al zover ontwikkeld, dat voor de aanduiding van dit terrein al lange tijd de term ‘industriële archeologie” wordt gebruikt, een term die ook in Nederland de laatste jaren opgang doet (Nijhof 1978). Lees meer »

Reageren »

17 februari 2014

De Besthmenerberg in historisch perspectief

Categorie: Baron van Pallandt, Harry Woertink, Kamp Erika, Kastelen & Havezates, Monumenten, Scouting / Padvinderij.    3.135 keer gelezen.

Als de Besthmenerberg wordt genoemd dan denk je aan Vakantievreugd, aan bossen, meertjes, de brandtoren en aan het bostheater.

 Pinkster ’48 met 5000 bezoekers
Foto: OudOmmen.nl

Maar de Sterkampen van de Indische wijsgeer Krishnamurti met duizenden bezoekers afkomstig uit de hele wereld op de Besthmenerberg of kamp Erika uit de WO2 zijn minder bekend. Krishnamurti’s Sterkampen zijn ooit naar Nederland gehaald door Philip baron van Pallandt. Uit de tijd van de Sterkampen stamt het kleine Amfitheater. Ook de Jeugdkampen en de bijeenkomsten van Scouting met duizenden deelnemers maken deel uit van de geschiedenis van de Besthmenerberg. Het grote openluchttheater werd voor het eerst gebruikt in 1948 toen er een zogeheten Pinkster ’48 werd georganiseerd met maar liefst 5000 deelnemers.

Sallandse Heuvelrug
In de oude buurtschap Besthmen grenst de 34 meter hoge Besthmenerberg aan de zuidelijke bebouwing van Ommen. De Besthmenerberg is een stuwwal die is ontstaan in de laatste ijstijd. Door het uit het noorden oprukkende landijs is de Sallandse heuvelrug gevormd met de Archemerberg, de Lemelerberg, de Luttenberg, de Hellendoornseberg en de Holterberg. De buurtschap Besthmen bestaat uit een aantal hallenhuisboerderijen en een fraaie glooiende es op de flank van de Besthmenerberg. Ook staat er de voormalige korenmolen De Besthmenermolen uit 1862, waarin thans het Natuurinformatiecentrum Ommen in is ondergebracht.

Eerde
Voor de geschiedenis van de Besthmenerberg, de komst van Krishnamurti en de padvinderij naar Ommen komen we bij de Van Pallandt’s: Philip Dirk van Pallandt, die opgegroeid was op het landgoed Duinrell in Wassenaar erfde in 1913 het bezit van zijn oom Rudolf Theodorus van Pallandt, lid van de Provinciale Staten van Overijssel en van de Eerste Kamer der Staten Generaal, die ongehuwd en kinderloos overleed. Tot de nalatenschap behoorden diverse landgoederen. Bijna driekwart van de gronden gelegen tussen de Regge en de Vecht behoorde tot Van Pallandt. Onder andere ook de huidige boswachterij Ommen en het landgoed Het Laar. Vanaf het begin stond bij van Pallandt vast om zijn landgoed een andere bestemming te geven. Lees meer »

4 Reacties »

Pagina 1 van 3123