26 januari 2015

Aanmelden materiaal voor expositie “Ommen 70 jaar bevrijd” nog mogelijk

Categorie: Harry Woertink, Kamp Erika, Oorlog en Bevrijding.    1.058 keer gelezen.

OMMEN – In het Ommer Streekmuseum was zaterdag gelegenheid om spulletjes uit de Tweede Wereldoorlog in te leveren voor de op stapel staande expositie “Ommen 70 jaar bevrijd”.

 Ingeleverd materiaal voor de op stapel staande expositie ‘Ommen 70 jaar bevrijd’.

Foto’s: Harry Woertink

Ondanks de sneeuwval kwamen er heel wat mensen naar het museum. Zo werden granaatscherven gebracht van een bom die bij Laarbrug is ontploft, een ontstekingskist gebruikt bij het opblazen van de Vechtbrug, een oude radio, militaire helmen, een pilotenmuts en andere militaire kleding. Ook waren er bonkaarten, bonboekjes en kinderkleertjes gemaakt van stof van parachutes bij de ingeleverde spulletjes.

Het museum richt zich de komende maanden op de Tweede Wereldoorlog. Dit jaar is het 75 jaar geleden dat Nederland werd bezet door de Nazi’s en dat Nederland dan 70 jaar in vrede en vrijheid leeft. De tentoonstelling zal aandacht besteden aan diverse aspecten van de oorlog, zoals het verzet, kamp Erika, droppings, bombardementen en de bevrijding. Ook is er aandacht voor de vervolging van Joden en alle Ommer slachtoffers van het oorlogsgeweld.

De ‘inrichters’ van de expo zijn erg ingenomen met het ingeleverde materiaal. De voorwerpen gaan onderdeel uitmaken van de tentoonstelling die op 11 april begint. Wie niet in de gelegenheid is geweest om op de inleverdag te komen, maar wel voorwerpen beschikbaar wil stellen kan mailen met het museum: info@museum-ommen.nl waarna contact opgenomen wordt.

Bron: Harry Woertink – 26 januari 2015

Reageren »

18 januari 2015

Het verhaal achter “De molen van Waaijman”

Categorie: Harry Woertink, Molens.    2.736 keer gelezen.

Met vijf draaiende korenmolens telt Ommen een rijk bezit. Niet iedereen weet dat binnen de gemeentegrenzen van Ommen nog een windmolen staat maar dan zonder wieken.

 Tegenwoordig is de sfeer van “De Olde Mölle” een echt landleven. Hoge bomen, een bloeiende rododendron, een prieeltje en een moestuintje. Het door hedra bedekte monumentje uit 1872 vormt het middelpunt, al staat het eigenlijk op de rand van het perceel van ruim twee hectare. Daarvan is een klein deel bedekt met sparren, anderhalve hectare is een eikenbos. In de molen is het vooral de huiskamer die anders is dan de gemiddelde doorzonkamer; hij is namelijk rond. Boven zijn nu drie piepkleine kamertjes en een toilet.

Foto: Harry Woertink

Op de grens van Beerze en Mariënberg (tussen de N36 en het Vechtkanaal) aan de Beerzerweg 37 staat “De Olde Mölle”, een tot woning omgebouwd wind-korenmolen. De molen is ook bekend als de molen van Mariënberg of de molen van Waaijman, genoemd naar de laatste molenaar. Als vervanging van de waterradmolen wordt omstreeks 1750 tweehonderd meter in westelijke richting op Ommer gebied een nieuwe molen gebouwd, een zogeheten standerdmolen. Deze houtenmolen, gebouwd op één staander, wordt vervolgens in 1872 vervangen door een nieuwe beltkorenmolen op een stenen voet met een rietgedekte bovenbouw en twee koppel maalstenen. Toen was de achtkante bovenkruier nog omringd door stuifzandgebied. Voor een goede windvang werd de molen gebouwd op een hoger gelegen zandduin. In 1930 werden de maalactiviteiten van de oude molen verplaatst naar de ‘Coöperatie’. Een nieuw en groot gebouw met maalderij pal tegenover het NS-station in Mariënberg met de naam: “Coöperatieve Aan- en Verkoop Vereniging Mariënberg”.

De molen van Mariënberg wordt onttakeld en in 1931 is de bovenbouw gesloopt. Deze onderdelen zijn gebruikt voor de korenmolen in Marle onder de rook van Wijhe. Op de weide naast de “Olde Mölle” heeft voetbalvereniging Mariënberg nog lange tijd gevoetbald. Voetbalvoorzitter G.W. Waaijman stelde de omgeving van de molen beschikbaar toen de voetbalclub moest wijken voor de nieuwe autoweg naar de Witte Paal. In 1968 kon v.v. Mariënberg verkassen naar de nieuwe sportvelden aan de Westerweg. Het verhaal gaat dat ooit een arme veenarbeider vanaf de Mariënbergse molen zijn gepelde gerst verloor door een gat in zijn knapzak. Toen hij thuis was moest hij terug naar de molen om de verloren graankorreltjes te zoeken. Zo is de naam van boerderij Pallegarste ontstaan en kreeg ook de weg en de camping waar de veenarbeider bivakkeerde de naam Pallegarste.

Van waterradmolen naar windmolen Lees meer »

2 Reacties »

12 december 2014

Oproep: oude exemplaren gevraagd van De Darde Klokke

Categorie: Boeken & Tijdschriften, De Darde Klokke, Gemienschop van 0ll Ommer, Harry Woertink.    1.190 keer gelezen.

Toen op 11 april 1951 de Gemienschop van Oll Ommer werd opgericht met als doel de geschiedenis van Ommen te bestuderen, de oude tradities in stand te houden en het gebruik van de Ommer spraak te bevorderen werd ook een begin gemaakt met het uitgeven van een losbladige uitgave van De Darde Klokke.

 De oude afleveringen van De Darde Klokke zijn herkenbaar aan deze afbeelding op de eerste pagina.
Afb.: OudOmmen.nl

De verschijning was niet altijd even regelmatig. In 1971 – twintig jaar na oprichting van de vereniging voor de van oudsher Ommer: de Gemienschop van Oll Ommer – werd een nieuwe start gemaakt met het uitgeven van het historisch tijdschrift De Darde Klokke. Toen ook werd voor het eerst met een nummering gewerkt. Tot aan vandaag de dag verschijnt het tijdschrift om de drie maanden. Vanaf 1971 mochten inmiddels 173 uitgaven van De Darde Klokke het daglicht aanschouwen.

Op de website OudOmmen.nl zijn De Darde Klokke’s vanaf nummer 1 gedigitaliseerd. Vanaf 1951 ontbreken echter nog verschillende uitgaven. Op de website zijn intussen wel te raadplegen:
1954 nummers 1 t/m 6; 1955 nummers1 t/m 3; 1956 nummers 4 en 5; 1957 nummer 1; 1958 nummer 1; 1960 nummers 1 en 2; 1962 nummers 1 en 2. In 1956 was De Darde Klokke nog een twee-maandelijkse uitgave en in ieder geval vanaf 1960 een maandelijkse uitgave. Niet duidelijk is of het na 1962 nog doorgelopen heeft.

Wellicht zijn er lezers die in het bezit zijn van oude exemplaren van De Darde Klokke die hier niet zijn genoemd. Om de serie compleet te maken zou het webarchief OudOmmen.nl graag deze exemplaren ter inzage willen ontvangen om ze in digitale vorm om te kunnen zetten. Of misschien zijn er oude Darde Klokke’s die men niet zelf langer wil bewaren. OudOmmen.nl wil ze graag ontvangen. Reacties worden graag ontvangen via het contactformulier op de website www.oudommen.nl of via 3eklokke@hccnet.nl.

Bron: Harry Woertink – 12 december 2014

1 Reactie »

30 november 2014

De Darde Klokke met “Bijen, bloemen en boerderijen”

Categorie: De Darde Klokke, Gemienschop van 0ll Ommer, Harry Woertink, Historische Kring Ommen.    1.297 keer gelezen.

OMMEN – Met als titel: “Bijen, bloemen en boerderijen” dit keer in het nieuwste nummer van De Darde Klokke aandacht voor het oude beroep van imker.

 Op erve “Wolfskamp” in de buurtschap Giethmen is nog een bijenstal actief en ook in de buurtschap Junne wordt nog steeds honing gewonnen en verhandeld als hobby. Verder in de jongste uitgave van het historisch tijdschrift de geschiedenis van Huis Beerze, gebouwd in 1925 met als eerste eigenaar Baron Bentinck tot Buckhorst. Ook hoe Stegeren en Arriën aan een ‘ramp’ zijn ontsnapt door capriolen van een Ommer dienstplichtig militair. Verder een beschrijving van de primitieve omstandigheden waarin vroeger door mensen met een beroep in de buitenlucht hun boterham moesten eten: in de openlucht met in de winter een open vuurtje tot een comfortabele schaftwagen compleet met toilet.

In De Darde Klokke ook het Sinterklaasfeest en de rituelen met Oud- en Nieuwjaar. Tot in de zestiger jaren werd in Ommen de Goedheiligman ingehaald in de haven van de inmiddels gedempte Ommerkanaal. Met de jaarwisseling ontbrak het thuis niet aan oliebollen, appelflappen en knieperties. Op de laatste dag van het jaar was het “slepen” een (baldadige) traditie waarbij alles wat bij iemand op het erf stond bij een ander weer werd neergezet. Het carbidschieten en op Nieuwjaarsdag een paar centen proberen op te halen met het “’Niejoar winn’n” waren vroeger leuke bezigheden voor de kinderen. Op de avond van 31 december 1950 was Ommen voor de radio toen smid Luttekes met twaalf slagen op het aambeeld het Nederlandse volk een goed nieuwjaar toewenste met de Ommer spreuk: “’t Giet ôw goed bi’j all wa’j doet – ’t Volk van Ommen”.

Het nieuwe kwartaal blad van de Historische Kring Ommen nummer 173 is te koop bij boekhandel Bruna in de Kruisstraat in Ommen en wordt bij de abonnees bezorgd.

Bron: Harry Woertink – 30 november 2014

Reageren »

20 november 2014

Historische foto’s kijken in 3D

Categorie: Harry Woertink, OudOmmen.    2.547 keer gelezen.

OMMEN – Historische foto’s kijken in 3D. Dat kan sinds kort bij de website OudOmmen.nl. Het gaat om unieke beelden uit de periode 1928-1966 die gemaakt zijn door de Ommer familie Oldeman en afgedrukt op glasplaatjes.

  Links een voorbeeld (lapjesmarkt op het Kerkplein in Ommen) van een stereo-negatief die in 3D kan worden bekeken op OudOmmen.nl.
Rechts een voorbeeld uit de nieuwe rubriek over de familie Bloem, het woonhuis van notaris Bloem aan de markt, na de verbouwing in 1914.

Link naar:
– album “Familie Oldeman – Stereo negatieven“.
– album “Notaris Bloem
– album “Markt 20 – Woning Bouwmeester / Bloem“.
– pageflip “Fotoalbum familie Bloem“.

Afbeeldingen: OudOmmen

Deze zijn door OudOmmen.nl gescand, zodat bezoekers van de site deze unieke beelden kunnen zien. De meeste opnames zijn gemaakt in Ommen en omgeving. Ook zijn er paar opnames bij van bijvoorbeeld Urk, Almelo en Amsterdam. Totaal gaat het om 101 stuks unieke stereo negatieven. Ze zijn te bekijken via een speciaal daarvoor geïnstalleerde viewer en in filmformaat als YouTube-film. Op een van de foto´s staat de maker van de foto’s, Peter Oldeman. Hij is aan het werk en op de achtergrond is een stereokijker te zien waarmee je vroeger stereofoto´s kon bekijken. De meeste opnames dateren uit de jaren 20 t/m jaren 40. De kleuren opnames dateren uit 1965 of 1966. Het zijn grotendeels stereo-negatieven. Er zitten een paar stereo-positieven bij; de vier kleurenopnames zijn dia´s. De stereo-negatieven zijn door de familie Oldeman geschonken aan de HKO, welke ze weer heeft uitgeleend aan OudOmmen.

Behalve de 3D foto’s heeft de website OudOmmen.nl ook een nieuwe rubriek over de familie Bloem toegevoegd aan de website. Notaris Bloem kocht in 1898 de uit 1859 daterende woning van oud burgemeester A.C. Bouwmeester aan de Markt in Ommen. Na het overlijden van notaris Bloem werd het zogenaamde notarishuis bewoond door de zoon G.J.A. Bloem met zijn echtgenote Sara Graadt van Roggen. Tijdens deze periode hebben nog drie notarissen kantoor gehouden in dat statige pand met grote tuin voordat het in de tachtiger jaren van de vorige eeuw ten prooi viel aan de slopershamer.

Bron: Harry Woertink – 13 november 2014

1 Reactie »

5 november 2014

Ommen trots op nieuw boek over tradities

Categorie: Gemienschop van 0ll Ommer, Harry Woertink, Historisch Centrum Overijssel, IJsselacademie Kampen, Stichting 't Lemels Arfgoed.    1.701 keer gelezen.

OMMEN – In Ommen zijn alle tradities op rij gezet en vervat in een nieuw boek met als titel: “Tradities in Ommen”. Daaruit blijkt dat Ommen rijk is aan tradities.

 Het boek “Tradities in Ommen”.
Afb.: Stichting IJsselacademie

Dinsdagavond werd het eerste exemplaar officieel uitgereikt aan de Ommer wethouder Ko Scheele. Dat gebeurde in aanwezigheid van bijna tweehonderd bezoekers in het Hervormd Centrum in Ommen op een gezamenlijke bijeenkomst van de IJsselacademie en de Historische Kring Ommen (HKO).

Wethouder Scheele liet weten trots te zijn dat de nog bestaande Ommer tradities nu ook zijn vastgelegd in een boek. Op deze wijze is het immaterieel cultureel erfgoed van Ommen voor iedereen zichtbaar. “Maar het is ook onze taak om tradities levend te houden en ze over te dragen aan de volgende generaties. Het zijn juist de tradities die Ommen zo mooi maken. Het landschap en de gebouwen maken Ommen zo mooi. Maar ook de tradities. Ze zijn de ziel van Ommen”, aldus de wethouder.

Verantwoordelijk voor de uitgave is de IJsselacademie die hiervoor financiële steun kreeg van de provincie en de gemeente Ommen. Historica Elleke Steenbergen heeft de tradities in de gemeente Ommen een jaar gevolgd met rituelen die kleur en klank geven aan elk seizoen: van eiertikken met Pasen tot en met het “Tafelen” met Oud en Nieuw . Zij beschrijft de tradities het jaar door, afgewisseld met thema’s als dagelijks leven, mondelinge tradities en streekgerechten. Fotograven Jenny Ekkelkamp en Hans Steen van de HKO verzorgden het beeld bij de verhalen. Volgens Steenbergen worden de tradities divers en breed gedragen in Ommen. “Ze vormen het sociale cement van de stad en de buurtschappen.”

Tijdens de bijeenkomst werd door Gerard Martens de kneepjes van het eiertikken uitgelegd. Ook kon met een ei in de hand het tikken in de praktijk uitgevoerd worden. Het is de derde generatie Martens die er voor zorgt dat deze traditie in ere wordt gehouden en, zo nu blijkt, dient zich ook de vierde generatie Martens zich aan om met Pasen te zorgen voor enkele duizenden hard gekookte eieren. Het nieuwe boek is voor € 24,95 verkrijgbaar via ijsselacademie.nl of bij de boekhandel.

Bron: Harry Woertink – 5 november 2014

1 Reactie »

25 oktober 2014

Nacht van de Nachtwandeling Ommen

Categorie: Harry Woertink, Kamp Erika, Krishnamurti.    1.302 keer gelezen.

OMMEN – In Ommen ging een groep van twintig personen zaterdagavond van start voor een nachtelijke wandeling.

De Nacht voor de Nachttocht werd dit jaar voor de tiende keer georganiseerd door het Natuurinformaticentrum Ommen in de Besthmenermolen, waar ook het vertrekpunt was en de natuurgidsen leverde. Het was goed donker en om op het goede pad te blijven was er voor de kinderen een klein lichtpuntje die ze mee mochten dragen in de vorm van een lampioennetje. De dichtbij gelegen Besthmenerberg werd opgezocht. De deelnemers konden op de 18 meter hoge uitzichttoren op de 34 meter hoge Besthmenerberg goed de lichtplekken van de gemeente Ommen zien.

Vooraf aan de wandeling werd een presentatie verzorgd over de geschiedenis van de Besthmenerberg die zo bleek ook een periode heeft gekend ‘van Licht naar Donker’. Daarbij werd stil gestaan bij de zogeheten Sterkampen in de dertigerjaren van de vorige eeuw van de Orde van de Ster van het Oosten met Krishnamurti. Gevolgd door Strafkamp Erika van de Duitse bezetters gedurende de Tweede Wereldoorlog. Met de Nacht van de Nacht willen Natuur- en Milieufederaties aandacht vragen voor lichtvervuiling. Volgens de federaties is het niet nodig dat bepaalde verlichting de hele nacht brand. Dat kost geld en verstoort het bioritme van dieren en planten.

Bron: Harry Woertink – 25 oktober 2014

Reageren »

19 oktober 2014

Baron Bentinck leefde voor de natuur

Categorie: Gebouwen, Harry Woertink, Kastelen & Havezates, Landgoederen.    4.393 keer gelezen.

Baron Maximiliaan Robert Bentinck tot Buckhorst (1882-1961) die zich begin vorige eeuw in Ommen vestigde kan gezien worden als een van de grote natuurbeschermers van Ommen.

 Baron Maximiliaan Robert Bentinck tot Buckhorst en zijn tweede vrouw baronesse Schimmelpennick van der Oije.
Foto: Harry Woertink

Als ware natuurvriend trok hij zich het lot van het landgoed aan en onderhield het. Dankzij deze natuurgebieden en die ook tot het bezit van Baron van Pallandt van Eerde behoorden profiteerde Ommen van het toerisme. Door de groei van de steden als gevolg van de industrialisatie werd het stedelijk leven als hinderlijk ervaren. Er ontstond een nieuwe beleving van de natuur. Deze waardering uitte zich in toerisme en het streven om bepaalde natuurgebieden te beschermen. In 1906 werd de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten opgericht. De invoering van de vrije zaterdagmiddag in 1919 betekende een belangrijke stap in de ontwikkeling van het toerisme. Met de vele bossen en ander natuurschoon was Ommen zeer aantrekkelijk voor het groeiende aantal mensen dat van de natuur wilde genieten. Kampeerders, dagjesmensen en padvinders zorgden voor een toenemend aantal zogenoemde ‘vreemdelingen’. Baron Bentinck was ook ooit eigenaar van duizend hectare natuurterrein in Junne en natuurterrein aan beiden zijden van de spoorlijn. Door overlijdens in zijn familie en de bijkomende successierechten moest dit bezit later weer verkocht worden. Junne werd eigendom van Delta Lloyd.

Aangenomen wordt dat het vroegere zomerhuis van Wallis de Vries plaats heeft gemaakt voor het huidige Huis Beerze die Baron Bentinck tot Buckhorst in 1925 liet bouwen aan de Beerzerpoort in Beerze. Overigens niet te verwarren met de havezate Beerze, die gestaan heeft dicht aan de Vecht ter hoogte van de boerderij de Höfte, aan de Marsdijk. De eikenlaan daar – aan het begin van de Marsdijk – is nog een overblijfsel uit die tijd.

Voor het personeel moest Bentinck ook onderdak zoeken. Voor de tuinman kwam een woning boven op de bult bij de ingang van het Huis. Aan de Beerzerpoort werd een woning voor de chauffeur gebouwd, waar Piet Freke woonde en nu de familie Stegeman. Ook aan de Beerzerweg kwam een boerderijtje en een woning en ook nog een woning aan de Zwarteweg in Beerze. Opzichters waren destijds de heren Marten Kortman en Molendijk. Daarna tot aan zijn pensionering Willem Kremer, die ook lange tijd met zijn gezin op de bult woonde en nu aan de Beerzerweg woont. Lees meer »

5 Reacties »

17 oktober 2014

Huis Beerze, een fraai landhuis in de natuur

Categorie: Gebouwen, Harry Woertink, Kastelen & Havezates, Landgoederen.    13.557 keer gelezen.

Geen havezate of kasteeltje, maar wel een fraai gelegen landhuis met een adellijke sfeer: Huis Beerze, gelegen aan de Beerzerpoort 4 in Beerze te midden in de natuur.

 Huis Beerze gelegen midden in de natuur.
Foto: Harry Woertink

Een huis met een geschiedenis. Eerste bewoner in 1925 was baron Bentinck en later – door vererving – jonkheer Röell. Huis Beerze met koetshuis bestaat verder uit parkbos, vijver en lanen met zichtlijnen. De inrit naar het landhuis wordt gemarkeerd met twee blikken leeuwen, één met het wapenschild van Bentinck en één met die van Röell, beiden op een bakstenen voet. In totaal beslaat het landgoed 185 hectare.

Maximiliaan Robert baron Bentinck tot Buckhorst, beroepsmilitair, gehuwd met Jonkvrouw Speelman, verhuisde van Wassenaar naar IJsselvliet bij Wezep. In 1923 kocht hij van de heer Wallis de Vries uit Amsterdam een groot deel van de beboste stuifbelten samen met een houten zomerhuisje (Woudhoeve) aan de poort naar Beerze. De Beerzerpoort is een doorbraak in het kamduin en kreeg daarmee een toegang tot het esdorp Beerze. Voor de gemeente Ommen aanleiding om in 1959, bij de invoering van straatnamen, de straatnaam “Beerzerpoort” in te voeren. Lees meer »

8 Reacties »

25 september 2014

De Koloniën van Weldadigheid op weg naar Werelderfgoed 2018

Categorie: Harry Woertink, Monumenten, Ommerschans.    3.672 keer gelezen.

Komt de Ommerschans straks ook voor op het werelderfgoed lijstje met daarop onder ander het slagveld van Waterloo, de Amsterdamse grachtengordel of de Waddenzee. Of met Venetië, de Chinese Muur of Akropolis in Athene?

  Links: Situatietekening van de omgeving van de Ommerschans
Rechts: Op weg naar werelderfgoed 2018

Afb’n: Harry Woertink

De kolonie de Ommerschans is samen met Frederiksoord en de koloniën in het Belgische Wortel – dat ooit tot de Nederland behoorde – in de race om werelderfgoed te worden. Wel gezamenlijk, want mocht een van de vroegere Kolonies van Weldadigheid uitstappen dan komt er geen keurmerk van UNESCO. Achter de schermen wordt hard gewerkt aan het nominatieproces. Het streven is om in 2018 de nominatie binnen te halen, want dan is het exact 200 jaar geleden dat de Maatschappij van Weldadigheid werd opgericht. In 2012 hebben alle deelnemende partijen een intentieovereenkomst getekend waarbij de ambitie is uitgesproken om de Koloniën van Weldadigheid voor te dragen als UNESCO werelderfgoed. Daarbij gaat het om de koloniën Frederiksoord, Ommerschans en Veenhuizen samen met de Belgische Wortel en Merksplas. De gemeenteraden van Ommen en Hardenberg zijn het die besluiten of de Ommerschans wordt voorgedragen voor de nominatie. Binnenkort wordt met de bewoners en andere belanghebbenden gesproken over draagvlak en de meerwaarde van het project. Daarbij wordt gekeken hoe het gebied van de Ommerschans begrensd kan worden. Voor de Ommerschans gaat het met name om het kolonielandschap. Van de gebouwen uit de kolonieperiode is weinig over, terwijl de landerijen en de nog aanwezige hoeves particulier bezit zijn geworden. De omgeving van de schans is eigendom van Staatsbosbeheer. Lees meer »

2 Reacties »